Kategoria: językoznawstwo
Dziady jesienne Wiele dawnych ludów europejskich obchodziło na przełomie października i listopada święto końca „jasnej” i początku „ciemnej” pory roku. Uważano, że otwierają się wtedy drzwi zaświatów i łatwo jest nawiązać kontakt z ich mieszkańcami – duchami przodków i istotami...
Najważniejsze słowa Aby usprawnić sobie porównywanie języków za pomocą systematycznych procedur, językoznawcy często używają standardowych list słownictwa podstawowego – pojęć uniwersalnych, czyli takich, które znane są we wszystkich lub prawie wszystkich społecznościach ludzkich, a zatem każdy język powinien mieć na...
Idzie jesień, a zatem… Niekłopotliwa nazwa słowiańska i drobne komplikacje bałtyjskie Polskie słowo jesień bezproblemowo wywodzi się z prasłowiańskiego *esenь, które pojawia się także w innych językach słowiańskich. Wszędzie oznacza to samo: porę roku, która zaczyna się po zakończeniu żniw,...
Polska poznaje kartofle Kartofle pojawiają się w polskim krajobrazie językowym około połowy XVIII w. Zapewne hodowano je wcześniej jako rośliny ogrodowe, ale wydaje się, że ich uprawa w celach konsumpcyjnych zaczęła się za panowania Augusta III Sasa i miała związek...
Papa, batata, patata i potato W rejonie Andów Środkowych, gdzie udomowiono ziemniaki, wśród rdzennych języków dominują keczua i ajmara. Keczua to nie tyle jeden język, co rodzina keczuańska, zróżnicowana wewnętrznie w podobnym stopniu jak języki słowiańskie lub romańskie. Trudno policzyć...
Długie życie łaciny Wiemy już, że w III w. p.n.e. łacina wytworzyła dojrzałą odmianę literacką, a w I w. p.n.e. i w pierwszych dwóch stuleciach naszej ery, czyli w ostatnich dziesięcioleciach republiki i w początkach okresu cesarstwa osiągnęła stadium, które...
Inne odcinki serii Część 1. Lekcja martwego językaCzęść 2. Abecadło z pieca spadłoCzęść 3. Dziwne przygody litery HCzęść 4: I/J i U/V, czyli zbędne duplikacjeCzęść 5: Czy długość jest ważna?Część 7. Przed i po, czyli miejsce łaciny w historii Podwójne...
Długość to nie wszystko Łacina odziedziczyła po swoich przodkach system fonologiczny, w którym samogłoski układały się w pary: krótka – długa. Uwzględniamy to, umieszczając nad samogłoską długą specjalny znak: poziomą kreskę, nazywaną przez specjalistów makronem. Na przykład w słowie rāna...
Inne odcinki serii Część 1. Lekcja martwego językaCzęść 2. Abecadło z pieca spadłoCzęść 3. Dziwne przygody litery HCzęść 5. Czy długość jest ważna?Część 6. Dalsze losy GCzęść 7. Przed i po, czyli miejsce łaciny w historii Janusowe głoski Janus to...
Alfa, beta i tak dalej Nie każdy uczeń szkoły średniej potrafi dziś wyrecytować alfabet grecki of alfy do omegi, ale nawet ci, którzy potrafią, zwykle odnoszą wrażenie, że kolejność liter greckich w istotny sposób różni się od łacińskiej. To prawda,...