Portal popularyzujący naukę. Od nauk ścisłych po humanistykę. Dbamy o wysoki poziom publikowanych tekstów
Jedne z najwspanialszych zabytków sztuki wczesnogermańskiej odkryto w okolicznościach zaiste zdumiewających. Było to tak: Akt I. Koronczarka z Østerby i pierwszy złoty róg W środę 20 lipca 1639 r. Kirsten Svendsdatter, młoda koronczarka z wioski Østerby, wyruszyła w siedmiokilometrowy spacer...
Runy, czyli tajemnica Germańskie słowo *rūnō ‘tajemnica, sekret, tajna rada lub wiadomość’ (gockie i staro-wysoko-niemieckie rūna, staronordyjskie rún, staroangielskie rūn) ma pewny odpowiednik tylko w grupie celtyckiej: *rūnā (irlandzkie rún, walijskie rhin) o podobnym zakresie znaczeń. Nie wiadomo, czy mamy...
„Podobnie jak niegdyś chemia oddzieliła się od alchemii, tak lingwistyka musi uwolnić się od dawnych mrzonek i erudycyjnych spekulacji” – postulował w roku 1870 Auguste Brachet, francuski filolog i popularyzator wiedzy o języku, w swoim Słowniku etymologicznym języka francuskiego. Żeby...
Trzy pojęcia widoczne w tytule (meteor, meteoryt, meteoroid) często są ze sobą mylone. Najczęściej używamy oczywiście, nie wiadomo dlaczego, określenia „meteoryt”. W takim myleniu pojęć oczywiście przodują media, a inspiracją do tego wpisu stał się tekst Onet.pl z 31 maja...
Już starożytni Grecy… Zacznijmy symbolicznie of Greków, aczkolwiek chodzi ogólnie o języki indoeuropejskie. Grecki przyimek apó miał dość szeroki zakres znaczeń. Tłumaczenia w rodzaju ‘(z dala) od’ oddają mu sprawiedliwość tylko częściowo. Dzięki łączeniu się z innymi wyrazami dał on...
Prawie rok temu, pisząc o oznaczaniu (i nieoznaczaniu) przez Rzymian długości samogłosek łacińskich (patrz Wakacje z łaciną. Część 1: Lekcja martwego języka), zwracałem uwagę, że w czasach klasycznych istniały sposoby zapisu długości, takie jak podwajanie samogłoski (AA), używanie znaku diakrytycznego...
Tło indoeuropejskie Spójrzmy teraz na inną, szeroko rozpowszechnioną partykułę praindoeuroipejską, pełniącą też funkcję przyimka, a także pierwszego członu złożeń. Było to *h1en ‘w, w środku, do wnętrza’. Spółgłoska *h1‑ (wymawiana prawdopodobnie jako słabe krtaniowe [h]) zanikła dość wcześnie we wszystkich grupach...
Co dobrze wiedzieć na początek Język praindoeuropejski był niezmiernie bogaty w przyrostki słowotwórcze i fleksyjne (sufiksy), ale raczej ubogi w przedrostki (prefiksy). Te drugie, jeśli już występowały, były wynikiem „gramatykalizacji” krótkich wyrazów (partykuł, przyimków, przysłówków, a czasem także przymiotników lub...
Wstęp Często się zdarza, że język rozpada się na dwa lub więcej języków potomnych, które dziedziczą po wspólnym przodku dużą część słownictwa. Zdatrza się też, że w jednym i tym samym języku powstają słowa zawierające ten sam rdzeń, ale wyposażony...
Wstęp W języku praindoeuropejskim była sobie partykuła *ni, która oznaczała ‘dół’ (miejsce lub kierunek). Spotykamy ją tu i ówdzie jako formę samodzielną, ale także w postaci rozszerzonej, na przykład z przyrostkiem wyrażającym kontrast: *ni‑tero‑ ‘dolny, ten na dole’ (w przeciwieństwie...
Tabu językowe (2). Fizjologia i seks, czyli ***** zakazy.
23 lutego 2023
Runy. Część 1: Inspiracja i początki
3 lipca 2026
Czy ChatGPT odbierze mi pracę?
3 lutego 2023
