Autor: Piotr Gąsiorowski

0

Wierni towarzysze. Część 1: O pochodzeniu wszy

Jak psotniki zaczęły podgryzać dinozaury Psotniki, zwane też gryzkami (Psocodea), to rząd niepozornych i wciąż niedostatecznie zbadanych owadów (patrz ryc. 1). Choć obejmuje on wiele tysięcy wszędobylskich gatunków, nawet największe z nich rzadko osiągają długość jednego centymetra (najczęściej 1–4 mm)....

13

Etymologie jesienne

Idzie jesień, a zatem… Niekłopotliwa nazwa słowiańska i drobne komplikacje bałtyjskie Polskie słowo jesień bezproblemowo wywodzi się z prasłowiańskiego *esenь, które pojawia się także w innych językach słowiańskich. Wszędzie oznacza to samo: porę roku, która zaczyna się po zakończeniu żniw,...

1

Niezwykłe dzieje kartofla. Część 3: Kartofel, ziemniak czy pyrka

Polska poznaje kartofle Kartofle pojawiają się w polskim krajobrazie językowym około połowy XVIII w. Zapewne hodowano je wcześniej jako rośliny ogrodowe, ale wydaje się, że ich uprawa w celach konsumpcyjnych zaczęła się za panowania Augusta III Sasa i miała związek...

0

Niezwykłe dzieje kartofla. Część 2: Ewolucja językowa

Papa, batata, patata i potato W rejonie Andów Środkowych, gdzie udomowiono ziemniaki, wśród rdzennych języków dominują keczua i ajmara. Keczua to nie tyle jeden język, co rodzina keczuańska, zróżnicowana wewnętrznie w podobnym stopniu jak języki słowiańskie lub romańskie. Trudno policzyć...

2

Wakacje z łaciną. Część 7: Przed i po, czyli miejsce łaciny w historii

Długie życie łaciny Wiemy już, że w III w. p.n.e. łacina wytworzyła dojrzałą odmianę literacką, a w I w. p.n.e. i w pierwszych dwóch stuleciach naszej ery, czyli w ostatnich dziesięcioleciach republiki i w początkach okresu cesarstwa osiągnęła stadium, które...

10

Niezwykłe dzieje kartofla. Część 1: Narodziny gatunku

Kilka słów o psiankach Rodzaj Solanum, znany po polsku jako psianka, jest nieprawdopodobnie duży i zróżnicowany. Obecnie wyróżnia się w nim ponad 1200 gatunków, co stanowi około 40% całego składu gatunkowego rodziny psiankowatych (Solanaceae). Zarówno cała rodzina, jak i rodzaj...

0

Wakacje z łaciną. Część 5: Czy długość jest ważna?

Długość to nie wszystko Łacina odziedziczyła po swoich przodkach system fonologiczny, w którym samogłoski układały się w pary: krótka – długa. Uwzględniamy to, umieszczając nad samogłoską długą specjalny znak: poziomą kreskę, nazywaną przez specjalistów makronem. Na przykład w słowie rāna...