Portal popularyzujący naukę. Od nauk ścisłych po humanistykę. Dbamy o wysoki poziom publikowanych tekstów
W poprzednim odcinku pisałem o enklitykach w języku polskim. Ciekawą cechą zaimków osobowych jest to, że część z nich ma w przypadkach zależnych dwie różne formy. Jedna z nich występuje wtedy, kiedy zaimek jest akcentowany, a druga jest enklityczna i...
W składni języków indoeuropejskich występuje tendencja dotycząca szyku zdania znana jako „reguła Wackernagla”. Zdefiniował ją w 1898 r. szwajcarski filolog–językoznawca Jacob Wackernagel. Ciekawostka luźno związana z tematem: nasz bohater otrzymał imię po swoim ojcu chrzestnym Jacobie Grimmie, współautorze bajek braci...
Czy ssaki też mają swoje „Toxicofera”, czyli cały spory klad, w którym istnieje – realizowana u niektórych gatunków – potencjalna zdolność do posługiwania się jadem? Owszem, ale jest to jedna z najbardziej niepozornych grup ssaków: owadożerne albo – jak się...
Przegląd jadowitych kręgowców lądowych zakończymy na ssakach. Nie kojarzą się one zwykle z jadowitością, ale jeśli się dobrze rozejrzeć, można znaleźć kilka gatunków, które wytwarzają toksyny i dysponują sposobem wprowadzania ich do organizmów innych zwierząt. Posiadaczem dość silnego jadu –...
Żywy proszek Liszajec (Lepraria) jest grzybem z rodziny chróścikowatych (Stereocaulaceae), który współpracuje z jednokomórkowymi zielenicami z rodzaju Asterochloris, tworząc porosty. W odróżnieniu od porostów barwnych lub o fantazyjnych kształtach Lepraria to organizm bardzo niepozorny. Wiele gatunków przypomina po prostu szary, kremowy lub...
Mlaski, zwane też klikami (ang. clicks), mają opinię dźwięków bardzo egzotycznych. Jest prawdą, że tylko wyjątkowo są używane jako głoski (dźwięki mowy), ale wcale nie są takie znów niezwykłe. Kilku z nich używamy powszechnie jako dźwięków „parajęzykowych”, wyrażających coś, czego...
W wyobraźni potocznej pokutuje jeszcze duch „drabiny bytów”, zgodnie z którym ryby wyszły na ląd i stały się płazami, płazy dały początek gadom, a gady ssakom, tworząc hierarchię, na której szczycie usadowił się człowiek (tylko gdzie upchnąć ptaki?). Tymczasem zarówno...
Wczoraj na Twitterze zadałem pytanie, któremu towarzyszyła ankieta: „Czy padalec jest bliżej spokrewniony z zaskrońcem, czy z jaszczurką zwinką?” Uprzedzałem lojalnie, że pytanie jest podstępne, bo dotyczy pokrewieństwa między organizmami (które ustalamy, rekonstruując ich ewolucję na podstawie dowodów naukowych), a...
W trzech odcinkach tej serii przyjrzymy się jadowitym kręgowcom lądowym – kolejno: gadom, płazom i ssakom. Jadowitość kojarzy się przede wszystkim z wężami (Serpentes). Nie wszyscy wiedzą, że tradycyjny podział gadów łuskonośnych (Squamata) na jaszczurki, węże oraz mało znane szerokiej...
Wiemy już z poprzedniego wpisu, co to są spółgłoski zwarte (takie jak [t]) i jak można modyfikować ich artykulację za pomocą „efektów specjalnych”, na przykład przydechu, [tʰ], albo szczelinowości: [ts], [tʃ], [tɬ] itd. Pora na kolejny efekt specjalny, zwany ejektywnością....
Tabu językowe (2). Fizjologia i seks, czyli ***** zakazy.
23 lutego 2023
Czy ChatGPT odbierze mi pracę?
3 lutego 2023
28 lutego 2023
